Śląska książka kucharska to ponad 200 przepisów zebranych przez lwóweckiego aptekarza, ogrodnika i historyka-amatora Johanna G. Bergemanna (1783–1837), które przez cały 1826 rok publikował w Lwówku w cotygodniowych odcinkach do spółki z księgarzem Johannem G. Dittrichem. Znajdziemy tu przede wszystkim przepisy na potrawy mięsne, zupy i słodkie wypieki, ale też warzywa, leguminy, sosy, przetwory i napoje oraz obszerny rozdział o wyrobie serów. Zebrane i dostosowane przez autora do gustów i możliwości ówczesnego czytelnika receptury stanowią nadzwyczajny dokument epoki i przyczynek do dziejów kuchni śląskiej. Przygotowując i serwując opisane dania, wskrzeszamy smaki dawno zapomniane, a niegdyś na Śląsku znane i lubiane, goszczące na stołach w miastach, miasteczkach, wsiach i dworach.
SPIS TREŚCI
Zupa piwna z pumperniklem
Zupa czekoladowa
Wzmacniająca zupa dla osoby chorej
Pieczeń wołowa po angielsku
Sos holenderski
Karbonada cielęca po wiedeńsku
Kiełbaski smażone bez osłonek
Strudel tyrolski
Tort ziemniaczany
Pierniki lipskie
Rosolis (likier) łatwym sposobem
Żemlanka (zupa bułczana)
Ragoût z pieczonej cielęciny
Lin w potrawce
Rosół na pstrągach albo szczupakach
Pieczony mus jabłkowy
Wołowina na szkarłatno
Duszony udziec cielęcy
Kiełbasy rybne
Gołębie duszone
Grenada z kalafiorów
Pieczony ozór wołowy
Sos ziołowy à la Raviotte
Baranina z rożna na szybko
Żaby w potrawce
Racuchy pyszne
Swojska herbatka wyborna
Grzaneczki z konfiturą wiśniową szybkim sposobem
Rosół wołowy z jajem po diabelsku
Zupa postna z pulpecikami z karpia
Kiełbaski jajeczno-szpinakowe
Gęś nadziewana
Udziec barani po portugalsku
Sałatka z sardeli
Ciasto królewskie
Cwibak karlsbadzki, czyli suchary karlsbadzkie
Wiśniówka
Wodzianka przypalana
Sos winny do wołowiny
Cielęcina po mieszczańsku
Rosół zdrowotny
Buchty, czyli pampuchy gotowane na mleku
Kalarepa nadziewana
Szczupak po polsku
Zupa jajeczna
Udziec dziczy panierowany
Zając pieczony i nadziewany
Sos królewski
Pieczeń wiedeńska z rusztu w sosie
Makaron podpiekany z sosem śmietanowym
Ziemniaki okładane farszem
Placek twarogowy na sposób lipski
Tort francuski
Landrynki cytrynowe
Syrop jabłkowy
Zupa z zacierkami, czyli krupnik jajeczny
Wołowina duszona
Pudding wołowy
Kurczę z ryżem
Śledź z ziemniakami
Podroby gęsie w czarnym sosie
Ziemniaki en ragoût
Brukiew duszona
Surówka z białej kapusty
Paszteciki wrocławskie
Krem czekoladowy po turecku
Precelki
Zupa berlińska
Cielęcina po piemoncku
Krwiste ozory wołowe
Kluski jajeczne po wiedeńsku
Warkocz strasburski
Karp w krótkim smaku
Pieczone skowronki ze „śniegiem”
Tort włoski
Zupa wiejska
Kaczka duszona
Kalafior gotowany
Udziec cielęcy à la Daube
Legumina na sposób czeski
Kurczę z kardami
Pierniki norymberskie
Chlebek muszkatołowy
Wzmacniający auszpik dla chorego
Kawa z żołędzi
Zupa ogrodnika
Wątróbka po francusku
Duszona kapusta kiszona
Polędwica pieczona po angielsku
Mizeria
Flaczki cielęce w białym sosie
Zupa na bułce
Chrustki (faworki) po śląsku
Zupa mleczna z kluseczkami ryżowymi
Szynka gotowana
Konserwowanie szynki
Cielęcina zaprawiana
Jaja faszerowane
Ragoût z pieczonej gęsiny
Babka ziemniaczana
Marchewka z groszkiem
Biszkopt
Buraczki marynowane
Mleko migdałowe
Zupa piwna na mleku
Ozory baranie z sosem grzybowym
Groch gotowany
Pulpety wołowe albo cielęce
Makaron po włosku
Jaja po rzymsku
Zając w rosole po czesku
Gotowana dzika kaczka na rumiano
Cwibak
Kołaczki cukrowe
Niezawodna receptura na znakomitą eau de Cologne
Ocet cytrynowy
Herbatka z kwiatów pomarańczy
Rosół cielęcy z ryżem albo kaszą
Kluski ziemniaczane
Sznycel wołowy
Zupa z zieleniną
Krupnik na wołowinie
Udziec cielęcy duszony w sosie na kwaśnej śmietanie
Legumina z grysiku
Ragoût z pieczonej baraniny
Tort drezdeński
Rosół wołowy z makaronem
Siekańce
Łeb cielęcy gotowany
Sos z białej rzepy do ryb i flaczków
Szybkie ciasto do kawy
Rosół wołowy z ryżem
Pieczeń duszona marynowana
Szczupak z białą pietruszką i kluskami
Ziemniaki au gratin prostym sposobem
Legumina z kaszy jaglanej
„Biedni rycerze”
Galaretka z jabłek borsdorfskich
Biszkopt angielski
Wódka angielska
Jałowcówka angielska
Zupa z jajami w koszulkach
Cielęcina w auszpiku
Karp duszony
Duszony udziec barani z ziemniakami
Placek brunszwicki
O serze i jego wyrobie
Wino szampańskie z soku z brzozy
Francuska zupa cebulowa
Wątróbka cielęca duszona
Sos mleczny
Wieprzowina w sosie słodko-kwaśnym
Kurczę duszone
Ptysie migdałowe
Rosół wołowy ze stożkami z ryżu albo grysiku wiedeńskiego
Potrawka z kury albo gęsi z gruszkami i słoniną
Sos zielony
Pudding ziemniaczany
Sałata głowiasta faszerowana
Kołacze (jajeczniki) francuskie
Pasztet wołowy
Galaretka porzeczkowa
Ogórki kiszone
Rosół wołowy z makaronem „nitki”
Pasztet z ozorów wołowych na kwaśno
Gulasz na płuckach cielęcych
Marchewka z groszkiem
Potrawka z cielęciny
Dzika kaczka duszona
Karczochy z jarzynami
Raki z zielonym groszkiem
Szczupak gotowany na modro
Kurczę z kalafiorem
Szpinak gotowany
Brzana w czerninie po polsku
Białe pierniki norymberskie
Melony w occie
Zupa jarzynowa z jajami w koszulkach
Wieprzowina z majerankiem i kluseczkami
Siekanka z pieczonej cielęciny
Kalarepa do wołowiny
Borowiki
Zając duszony
Wafle holenderskie
Babka piaskowa
Kurczę w potrawce
Rosół wołowy z włoszczyzną
Bifsztyk wołowy
Gotowany ozór wołowy peklowany lub wędzony
Kotlety cielęce duszone
Forszmak
Wątróbka cielęca nadziewana
Fasolka szparagowa z mlekiem
Babka (zista)
Zupa mleczna z kluseczkami migdałowymi
Frykadelki (kotleciki mielone) cielęce
Mostek wołowy á la Royale
Sos do wszelakiej dziczyzny
Kapłony albo kury w auszpiku
Zając po szwajcarsku
Pieczeń cielęca albo wołowa duszona z jabłkami
Rurki z opłatków migdałowych
Tort ze skrobi pszennej
Konfitura z porzeczek
Zupa na pieczonej wołowinie
Sos winny
Peklowana szynka gotowana
Grenada z cielęciny
Legumina rakowa
Forszmak mięsny
Ciastka galanteryjne
Galaretka truskawkowa
Rosół jajeczny
Kluseczki migdałowe
Marchewka z pasternakiem i baraniną
Fasolka szparagowa z konserwy
Modra kapusta
Kiszona kapusta ze śmietaną i szczupakiem
Lin z białą pietruszką
Krajanka angielska
Słodkie świderki
Sok wiśniowy
Zupa cytrynowa
Szpinak
Udziec cielęcy jak udziec barani
Udziec cielęcy marynowany i pieczony
Biała rzepa na rumiano
Lody z mleczka migdałowego
Zupa z zielonego groszku
Udziec barani z kiszonymi ogórkami
Karp na czarno
Kluseczki drożdżowe
Kiełbaski augbsurskie
Wieprzowina w sosie do dziczyzny
Fasolka szparagowa
Okoń z masłem i pietruszką
Mądraszki
Ciasto z puszki
Kawa na sposób orientalny
„Śląska książka kucharska tym różni się od innych podobnych dzieł, że piórem wybitnego autorytetu przybliża historię i tradycje kulinarne Śląska, ucząc przygotowywać potrawy z myślą o rozkoszach podniebienia oraz zdrowiu. Rzetelne przepisy, pełne nieoczywistych ingrediencji, zachęcają do urozmaicenia jadłospisów, a na nasz stół powracają dania znane jedynie z babcinych opowiadań. Polecam z całego serca!”
Zosia Jazygow-Fryst, Nagórze 24 – Szkółka na Zakwasie
